در حالی که توسعه ترانزیت مبتنی بر ریل به عنوان یکی از اولویتهای اصلی حملونقل کشور مطرح است، جبارعلی ذاکری، مدیرعامل راهآهن جمهوری اسلامی ایران، در مراسم امضای تفاهمنامه همکاری لجستیکی با شرکت انبارهای عمومی و خدمات گمرکی، بر تلاشها برای بهرهبرداری حداکثری از ظرفیتهای موجود تأکید کرد و از اقدامات اخیر مانند بهرهبرداری کامل فاز نخست بندر خشک آپرین و آغاز فاز دوم آن خبر داد.
تمرکز بر گسترش ترانزیت ریلی
ذاکری اعلام کرد که سیاستهای کلان نظام در حوزه حملونقل، توسعه ترانزیت ریلی را به عنوان یک رویکرد کلیدی قرار داده است. وی به جابجایی حدود پنج میلیون تن بار در انواع ترانزیتی، صادراتی و وارداتی از طریق شبکه ریلی در سال گذشته اشاره کرد و گفت که کریدورهای شمال-جنوب و شرق-غرب، که از آرزوهای دیرینه بخش حملونقل به شمار میروند، باید اساساً بر پایه ریل شکل بگیرند؛ با این حال، هنوز فاصله زیادی با وضعیت ایدهآل داریم زیرا از پتانسیلهای موجود به طور کامل استفاده نشده است.
چشمانداز آینده با حمایتهای لازم
مدیرعامل راهآهن ابراز امیدواری کرد که با پشتیبانی مجلس و نهادهای دیگر در طول برنامه هفتم توسعه، بتوانیم به اهداف روشن در زمینه ترانزیت دست یابیم. وی تأکید داشت که در برنامههای کوتاهمدت، باید از طریق مشارکت فعال مجموعهها، اجتناب از سرمایهگذاریهای تکراری و سادهسازی شرایط برای ورود بخشهای دولتی و خصوصی، به این هدف بزرگ کمک کنیم.
بهبود تردد در مرزها و تعاملات بینالمللی
ذاکری افزود که در مرزهای مشترک با کشورهای همسایه و نقاط ورودی، باید فرآیند تردد قطارها را تسهیل کرده و چالشها را به حداقل برسانیم تا مسائل گمرکی، استاندارد و مرزبانی به طور کامل حل شود. وی خاطرنشان کرد که روابط ریلی با کشورهایی مانند ترکمنستان، افغانستان، پاکستان، جمهوری آذربایجان، ترکیه و عراق باید تقویت گردد؛ در این زمینه، دیپلماسی ریلی طی یک سال گذشته فعال بوده و رایزنیها ادامه دارد، به طوری که مسئولان راهآهن ترکمنستان و ازبکستان اکنون در ایران حضور دارند و هفته آینده از مسئولان راهآهن قرقیزستان و ترکیه میزبانی خواهیم کرد.
بهرهبرداری از ظرفیتهای مرزی
با تمرکز بر استفاده بهینه از منابع موجود، ذاکری به نقاط مرزی مانند سرخس، اینچهبرون، امیرآباد، بندر کاسپین، لطفآباد، آستارا و جلفا اشاره کرد و گفت اگر بتوانیم از هر کدام سالانه یک تا پنج میلیون تن بار جابهجا کنیم، رکوردهای چشمگیری ثبت خواهیم کرد.
اهداف بلندمدت ترانزیت
معاون وزیر راه و شهرسازی یادآور شد که دستیابی به سطح ۴۰ میلیون تن ترانزیت، از طریق اصلاح فرآیندها، تقویت ارتباطات میان سازمانی، پرهیز از رویکردهای جزیرهای و بهرهگیری از ظرفیتهای یکدیگر برای افزایش بهرهوری، کاملاً امکانپذیر است.
پیشرفت در پروژههای زیرساختی
در ادامه، ذاکری به بهرهبرداری کامل فاز نخست بندر خشک آپرین در سال گذشته پرداخت و اعلام کرد که استقرار گمرک در این بندر انجام شده است. اکنون، عملیات اجرایی فاز دوم با مساحت ۷۰۰ هکتار آغاز گردیده و ما به کشورهای همسایه اعلام کردهایم که آماده واگذاری بخشی از اراضی بندر هستیم.
عملیاتیسازی توافقها
در پایان، وی تأکید کرد که علاوه بر امضای تفاهمنامهها، تمرکز اصلی بر اجرای عملی آنهاست. برای نمونه، قرارداد ۶۲ واحدی که شامل تأمین ۶۰۰ واگن باری، ۳۰ واگن مسافری و ۵۰ دستگاه لکوموتیو میشود، از حدود سه ماه پیش فعال شده و اکنون ۱۹۲ واگن از مجموع ۶۰۰ واگن، یا در حال بهرهبرداری هستند یا آماده ورود به شبکه ریلی.
(منبع: باشگاه خبرنگاران جوان؛ محبوبه کباری)
سوالات متداول
بندر خشک آپرین فاز دوم کی شروع میشود؟
عملیات اجرایی فاز دوم بندر خشک آپرین با مساحت ۷۰۰ هکتار آغاز شده است. آمادهسازی برای واگذاری بخشی از اراضی به کشورهای همسایه در حال انجام است.
تمرکز اصلی راهآهن بر روی چه چیزی است؟
توسعه ترانزیت ریلی، جابجایی ۵ میلیون تن بار در سال گذشته، و تقویت روابط ریلی با کشورهای همسایه از اهداف کلیدی است.
چگونه میتوان از ظرفیت بندر خشک آپرین بهتر استفاده کرد؟
با استفاده بهینه از نقاط مرزی مانند سرخس و واگذاری بخشی از اراضی بندر به کشورهای همسایه، امکان جابجایی ۱ تا ۵ میلیون تن بار سالانه وجود دارد.